patate

nature
nom féminin
diction
[patat] · 2 syllabes
attesté
1582
usage
8 par million de mots

Sens et définitions

Nom 15

  1. Patate douce (plante).
    • C’est d’ailleurs cette souplesse qui a permis à la patate de s’adapter à l’altitude des pentes sèches des volcans hawaïens comme aux latitudes tempérées de Nouvelle-Zélande, constituant ainsi la base alimentaire de fortes structures sociétales. « Et va donc, patate (douce) ! », La Géographie, volume 1570, numéro 3, 2018, pages 66-67.
  2. Racine comestible de cette plante.
    • À côté de la case s’élevaient les magasins qui renfermaient les provisions du chef, sa récolte de phormium, de patates, de taros, de fougères comestibles. Jules Verne, Les Enfants du capitaine Grant, 1846
  3. Toute autre plante alimentaire farineuse.
  4. familier ou , et Pomme de terre.
    • Plus terre à terre que lui, il fallait vraiment être un concombre ou une patate ! Marie Décary, Rendez-vous sur planète Terre, Éditions La courte échelle, 1998, page 46
  5. familier Personne stupide, imbécile, gaffeur.
    • — T’as pas besoin de glace, patate, t’as qu’à regarder les types qui passent. Christiane Rochefort, Les Petits Enfants du siècle, Grasset, 1961, réédition Le Livre de Poche, page 103
  6. argot Somme d’argent, qui correspond à un million d’anciens francs français, soit dix mille nouveaux francs français.
    • Un jour, j’ai gagné une patate au loto. Je voulais pas aller la chercher. C’était du pognon, ça ne m’intéressait pas. Franz Bartelt, Le Jardin du bossu, Gallimard, 2004
  7. familier Coup violent lors d’une bagarre ou d'un combat.
    • La jeune fille hystérique va envoyer un coup de poing dans le nez du mec et ce dernier va répliquer avec une grosse patate en plein visage.
  8. Familier Très bonne forme physique, pèche, punch.
  9. Familier Force, puissance, nervosité, dynamisme.
  10. Massif corallien de forme arrondie et irrégulière.
  11. Familier Trou dans une chaussette.
  12. Grosse bille, de plus grande valeur que les billes ordinaires.
  13. Pomme d’Adam.
  14. Plante originaire des Grandes-Antilles (convolvulus batatas, L.), cultivée dans divers pays, parce que ses racines fibreuses donnent des tubercules ovoides, blancs ou jaunes, amylacés et sucrés, qui sont un excellent aliment.
1 emploi spécialisé
  1. Sport familier Tir ou lancer puissant.
    • Tirer une patate en pleine lucarne.

Formes fléchies 5

  1. Première personne du singulier de l’indicatif présent de patater.
  2. Troisième personne du singulier de l’indicatif présent de patater.
  3. Première personne du singulier du subjonctif présent de patater.
  4. Troisième personne du singulier du subjonctif présent de patater.
  5. Deuxième personne du singulier de l’impératif présent de patater.
Formes apparentées 38 langues · 209 pays

Racine commune : batata (tnq), patata (es)

Les langues

Les langues où la racine a laissé une forme, et cette forme. Le sens, lui, a pu changer en route.

  • Karao bathatas
  • afar bataata
  • anglais batata, potato
  • arabe بطاطس
  • arabe du Golfe بطاط
  • basque patata
  • catalan batata, pataca, patata
  • cebuano patatas
  • chavacano patatas
  • chinois 霸薯
  • espagnol batata, patata, batatal
  • espéranto batato
  • galicien pataca
  • grec πατάτα
  • hiligaynon patatas
  • hindi बटाटा
  • ilocano patatas
  • irlandais práta
  • italien batata, patata, patataio
  • kannada ಬಟಾಟೆ
  • latin batatas
  • maltais patata
  • marathi बटाटा
  • marshallais piteto
  • normand patate
  • norvégien nynorsk potet, batate
  • néerlandais patat
  • papiamento batata
  • polonais batat
  • portugais batata, batatona
  • sarde patata, patata dulche
  • shona mbatatisi
  • somali bataate
  • suédois potatis
  • tagalog patatas
  • turc patates
  • turc ottoman پاتاتس
  • yola bidaades

Les pays où l'une de ces langues se parle

Un pays figure ici dès qu'une de ces langues s'y parle, même en minorité — la liste est donc large par nature.

  • Afrique du Sud batata (en), बटाटा (hi)
  • Albanie πατάτα (el)
  • Algérie بطاطس (ar), batata (en)
  • Allemagne patat (nl), batata (en), πατάτα (el)
  • Andorre batata (ca), batata (es)
  • Angola batata (pt)
  • Anguilla batata (en)
  • Antigua-et-Barbuda batata (en), batata (pt)
  • Arabie saoudite بطاطس (ar)
  • Argentine batata (en), batata (es)
  • Aruba patat (nl), batata (en), batata (pap)
  • Australie 霸薯 (zh), batata (en), batata (it)
  • Autriche batata (en), batata (it)
  • Bahamas batata (en)
  • Bahreïn بطاطس (ar)
  • Bangladesh batata (en)
  • Barbade batata (en)
  • Belgique patat (nl), batata (en)
  • Belize batata (en), batata (es)
  • Bermudes batata (en)
  • Bhoutan batata (en)
  • Bolivie batata (es)
  • Bosnie-Herzégovine batata (en)
  • Botswana batata (en)
  • Brunei 霸薯 (zh), batata (en)
  • Brésil batata (en), batata (it), batata (pt)
  • Bulgarie batata (en), patates (tr)
  • Burundi batata (en)
  • Cameroun بطاطس (ar), batata (en)
  • Canada بطاطس (ar), 霸薯 (zh), patat (nl)
  • Cap-Vert batata (pt)
  • Ceuta et Melilla batata (es)
  • Chili batata (en), batata (es)
  • Chine 霸薯 (zh), batata (en)
  • Chypre بطاطس (ar), batata (en), πατάτα (el)
  • Colombie batata (es)
  • Comores بطاطس (ar)
  • Costa Rica batata (es)
  • Croatie batata (en), batata (it)
  • Cuba batata (es)
  • Curaçao patat (nl), batata (pap), batata (es)
  • Danemark batata (en), potatis (sv)
  • Diego Garcia batata (en)
  • Djibouti bataata (aa), بطاطس (ar), bataate (so)
  • Dominique batata (en)
  • Espagne patata (eu), batata (ca), batata (en)
  • Estonie batata (en)
  • Eswatini batata (en)
  • Fidji batata (en), बटाटा (hi)
  • Finlande batata (en), potatis (sv)
  • France patata (eu), batata (ca), patat (nl)
  • Gambie batata (en)
  • Ghana batata (en)
  • Gibraltar batata (en), batata (es)
  • Grenade batata (en)
  • Grèce batata (en), πατάτα (el), patates (tr)
  • Guam batata (en)
  • Guatemala batata (en), batata (es)
  • Guernesey batata (en)
  • Guinée équatoriale batata (pt), batata (es)
  • Guinée-Bissau batata (pt)
  • Guyana batata (en)
  • Guyane française 霸薯 (zh)
  • Géorgie du Sud-et-les Îles Sandwich du Sud batata (en)
  • Honduras batata (en), batata (es)
  • Hongrie batata (en)
  • Inde batata (en), बटाटा (hi), ಬಟಾಟೆ (kn)
  • Indonésie 霸薯 (zh)
  • Irak بطاطس (ar), batata (en)
  • Iran بطاطس (ar)
  • Irlande batata (en), práta (ga)
  • Israël بطاطس (ar), batata (en), batat (pl)
  • Italie batata (ca), batata (en), πατάτα (el)
  • Jamaïque batata (en)
  • Jersey batata (en)
  • Jordanie بطاطس (ar), batata (en)
  • Kazakhstan batata (en)
  • Kenya بطاطس (ar), batata (en), bataate (so)
  • Kiribati batata (en)
  • Koweït بطاطس (ar)
  • Lesotho batata (en)
  • Lettonie batata (en)
  • Liban بطاطس (ar), batata (en)
  • Liberia batata (en)
  • Libye بطاطس (ar)
  • Lituanie batata (en)
  • Luxembourg batata (en), batata (pt)
  • Macédoine du Nord patates (tr)
  • Madagascar batata (en)
  • Malaisie 霸薯 (zh), batata (en)
  • Malawi batata (en)
  • Maldives batata (en)
  • Mali بطاطس (ar)
  • Malte batata (en), batata (it), patata (mt)
  • Maroc بطاطس (ar), batata (en), batata (es)
  • Maurice batata (en)
  • Mauritanie بطاطس (ar)
  • Mexique batata (en), batata (es)
  • Micronésie batata (en)
  • Mongolie 霸薯 (zh)
  • Montserrat batata (en)
  • Mozambique batata (pt)
  • Namibie batata (en)
  • Nauru batata (en)
  • Nicaragua batata (es)
  • Niger بطاطس (ar)
  • Nigeria بطاطس (ar), batata (en)
  • Niue batata (en)
  • Norvège potet (nn)
  • Nouvelle-Zélande batata (en)
  • Népal batata (en), बटाटा (hi)
  • Oman بطاطس (ar)
  • Ouganda batata (en), बटाटा (hi)
  • Ouzbékistan patates (tr)
  • Pakistan batata (en)
  • Palaos batata (en)
  • Panama 霸薯 (zh), batata (en), batata (es)
  • Papouasie-Nouvelle-Guinée batata (en)
  • Paraguay batata (es)
  • Pays-Bas patat (nl), batata (en), patates (tr)
  • Pays-Bas caribéens patat (nl), batata (pap)
  • Philippines patatas (ceb), 霸薯 (zh), batata (en)
  • Pologne batata (en), batat (pl)
  • Polynésie française 霸薯 (zh)
  • Porto Rico batata (en), batata (es)
  • Portugal batata (en), pataca (gl), batata (pt)
  • Pérou batata (es)
  • Qatar بطاطس (ar)
  • R.A.S. chinoise de Hong Kong 霸薯 (zh), batata (en)
  • R.A.S. chinoise de Macao 霸薯 (zh), batata (en), batata (pt)
  • Roumanie batata (en), πατάτα (el), batat (pl)
  • Royaume-Uni بطاطس (ar), 霸薯 (zh), batata (en)
  • Rwanda batata (en)
  • République dominicaine batata (en), batata (es)
  • Sahara occidental بطاطس (ar)
  • Saint-Christophe-et-Niévès batata (en)
  • Saint-Marin batato (eo), batata (it)
  • Saint-Martin (partie néerlandaise) patat (nl), batata (en), batata (es)
  • Saint-Pierre-et-Miquelon batata (en)
  • Saint-Vincent-et-les Grenadines batata (en)
  • Sainte-Hélène batata (en)
  • Sainte-Lucie batata (en)
  • Salvador batata (es)
  • Samoa batata (en)
  • Samoa américaines batata (en)
  • Sao Tomé-et-Principe batata (pt)
  • Sercq batata (en)
  • Seychelles batata (en)
  • Sierra Leone batata (en)
  • Singapour 霸薯 (zh), batata (en)
  • Slovaquie batata (en), batat (pl)
  • Slovénie batata (en), batata (it)
  • Somalie بطاطس (ar), bataate (so)
  • Soudan بطاطس (ar), batata (en)
  • Soudan du Sud بطاطس (ar), batata (en)
  • Sri Lanka batata (en)
  • Suisse batata (en), batata (it), batata (pt)
  • Suriname 霸薯 (zh), patat (nl)
  • Suède batata (en), potatis (sv)
  • Syrie بطاطس (ar)
  • Tadjikistan بطاطس (ar)
  • Tanzanie batata (en)
  • Taïwan 霸薯 (zh)
  • Tchad بطاطس (ar)
  • Tchéquie batata (en), batat (pl)
  • Territoire britannique de l’océan Indien batata (en)
  • Territoires palestiniens بطاطس (ar)
  • Thaïlande 霸薯 (zh), batata (en)
  • Timor oriental batata (pt)
  • Tokelau batata (en)
  • Tonga batata (en)
  • Trinité-et-Tobago batata (en), batata (es)
  • Tristan da Cunha batata (en)
  • Tunisie بطاطس (ar)
  • Turquie بطاطس (ar), batata (en), πατάτα (el)
  • Tuvalu batata (en)
  • Ukraine πατάτα (el), batat (pl), patates (tr)
  • Uruguay batata (es)
  • Vanuatu batata (en)
  • Venezuela batata (es)
  • Viêt Nam 霸薯 (zh)
  • Yémen بطاطس (ar), batata (en)
  • Zambie batata (en)
  • Zimbabwe batata (en), mbatatisi (sn)
  • Égypte بطاطس (ar), batata (en), πατάτα (el)
  • Émirats arabes unis بطاطس (ar), batata (en)
  • Équateur batata (es)
  • Érythrée bataata (aa), بطاطس (ar), batata (en)
  • État de la Cité du Vatican batata (it), batatas (la)
  • États-Unis 霸薯 (zh), batata (en), batata (it)
  • Éthiopie bataata (aa), batata (en), bataate (so)
  • Île Christmas batata (en)
  • Île Norfolk batata (en)
  • Île de Man batata (en)
  • Île de l’Ascension batata (en)
  • Îles Canaries batata (es)
  • Îles Caïmans batata (en)
  • Îles Cocos batata (en)
  • Îles Cook batata (en)
  • Îles Malouines batata (en)
  • Îles Mariannes du Nord batata (en)
  • Îles Marshall batata (en), piteto (mh)
  • Îles Pitcairn batata (en)
  • Îles Salomon batata (en)
  • Îles Turques-et-Caïques batata (en)
  • Îles Vierges britanniques batata (en)
  • Îles Vierges des États-Unis batata (en)
  • Îles mineures éloignées des États-Unis batata (en)
  • Îles Åland potatis (sv)

Langues sans territoire aujourd'hui

Langues anciennes ou sans État à qui rattacher un pays — latin, gotique, étrusque. Certaines se parlent encore.

Karao bathatas · arabe du Golfe بطاط · chavacano patatas · normand patate · tagalog patatas · turc ottoman پاتاتس · yola bidaades

Liens de sens

Terme générique

coup racine somme tir

Dérivés

avoir de la patate avoir la patate avoir les patates au fond du sac battre comme une patate dans un sabot battre comme une patate dans une chaudière bonbon aux patates Burkill champ de patates changer l'eau des patates coller une patate corde-patate course à patates course aux patates Crédit patate en avoir gros sur la patate être dans les patates être gelé comme une patate dans un sabot être habillé comme un sac à patates gare-patates gâteau patate lance-patates mâche-patate oignon patate parler avec la bouche pleine de patates chaudes parler avec une patate chaude dans la bouche parler comme si l’on avait une patate chaude dans la bouche patate à Durand patate aquatique patate au four patate chaude patate de forain patate douce patate douce au four patate en chapelet patate en robe de chambre patate en robe des champs patate frite patate sucrée patate-bord de mer patates à l’épelure

Domaine

botanique sports

Prononciation

Sources

Les définitions et étymologies proviennent du Wiktionnaire et sont diffusées sous CC BY-SA 4.0. Elles ont été normalisées et restructurées par sens, sans réécriture du texte. Consulter l'entrée « patate » du Wiktionnaire.

Retour au dictionnaire